PGS Trần Xuân Nhĩ: Bộ chưa thẳng thắn nhận sai sót trong đề Vật lý

UNETEDU - PGS Trần Xuân Nhĩ – Nguyên Thứ trưởng Bộ GD&ĐT cho rằng: “Dữ kiện của câu hỏi thi này đúng về mặt Toán học nhưng chưa đủ ý nghĩa Vật lý” - đó là một lý giải quá vô lý.

Trước những sai sót đáng tiếc và những bất cập xảy ra trong kỳ thi THPT quốc gia vừa qua, PV tòa soạn đã có cuộc trò chuyện với PGS Trần Xuân Nhĩ – Nguyên Thứ trưởng Bộ GD&ĐT về vấn đề này.

- Thưa ông, trong thời gian qua, dư luận đặc biệt quan tâm đến kỳ thi 2 trong 1 lần đầu tiên được Bộ GD&ĐT tổ chức. Theo ông thì kỳ thi này đã thực sự giảm bớt gánh nặng cho xã hội như mong muốn của bộ GD&ĐT chưa?

PGS Trần Xuân Nhĩ: Bộ chọn sự đổi mới trong giáo dục theo nghị quyết 29 bằng thi cử. Thời gian vừa qua, tôi biết các đồng chí bên bộ GD rất vất vả. Nhiều lần thay đổi ý kiến và cuối cùng cũng quyết định thời điểm diễn ra kỳ thi vào những ngày hè vô cùng nóng bức. Đây cũng là kỳ thi có số ngày dài nhất trong lịch sử. Kỳ thi diễn ra tổng số 5 ngày, kể cả ngày làm tủ tục. Đó cũng là thời điểm nóng đỉnh điểm ở Hà Nội. Khi kỳ thi kết thúc, theo báo cáo, tôi thấy số học sinh vi phạm nội quy nhiều hơn năm trước. Phụ huynh thì ngồi giữa trời hè nóng bức ngóng chờ con em mình thi xong. Tất cả đều rất vất vả và căng thẳng.

Đối với Bộ Giáo dục, kỳ thi này cũng có thể nói là đã gặt hái được một số thành công nhất định, như kỳ thi đã hoàn tất, an toàn… Nhưng tôi có một số ý kiến sau:

Thứ nhất, việc tuyển sinh từ cuối tháng 6 sang đầu tháng 7, trong thời gian 1 tháng, hơn 1 triệu học sinh không làm được gì. Nếu quy đổi ra công sức thì chúng ta đã lãng phí mất 30 triệu ngày công coi như vô ích. Một câu hỏi đặt ra tại sao ngay sau khi học xong không tổ chức thi. Khi thi xong, chúng ta có thể tổ chức cho các em đi lao động, đi nghỉ ngơi hoặc tham gia những tổ chức tình nguyện. Đây cũng là vấn đề mà xã hội chưa thật sự hài lòng.

Thứ hai là số ngày thi chưa bao giờ dài như vậy, rất vất vả và tốn kém.

Thứ 3, có những hội đồng thi chỉ có một học sinh, các giám thị thì khổ sở. Vì vậy, theo tôi kỳ thi này chưa thể nói là đã thật sự bớt gánh nặng cho xã hội được.

PGS.TS Trần Xuân Nhĩ, nguyên Thứ trưởng Bộ GDĐT trò chuyện với PV

-Đứng trên phương diện một chuyên gia trong lĩnh vực giáo dục, ông nhận xét gì về kỳ thi này?

PGS Trần Xuân Nhĩ: Nhiều học sinh phản ánh rằng họ cảm thấy tự ái vì sau 12 năm học, đến khi thi thì bị phân biệt đối xử vì không được thi ở các cụm thi ở trung tâm. Sau này bộ có nói lại là dù có thi ở địa phương thì các em vẫn có thể vào đại học nếu đủ điểm nhưng vấn đề thi ở địa phương và ở cụm cũng là sự phân biệt đối xử. Nhiều Sở Giáo dục nói rằng, nếu thi như nhau thì thi ở Hà Nội cũng như ở Vinh, Hải Phòng. Vậy tại sao không cho các em thi chung vào cụm mà phải tổ chức thi ở địa phương. Nếu có 63 địa phương cộng thêm 38 cụm thi khác nữa thì có hơn 101 cụm, vậy tại sao lại bày biện ra hơn 101 hội đồng thi.

Về nội dung tôi thấy, học sinh chỉ học 4 môn. Như vậy kiến thức của học sinh trở nên què quặt. Toàn bộ kiến thức phổ thông đã bố trí 12 năm, ngay khi đến lớp 10 là đã phân hóa rồi. Hệ lụy của nó là các trường THPT trong năm vừa qua rất vất vả vì họ vẫn phải dạy cho những học sinh không thích học, nhưng vẫn buộc phải lên lớp.

-Vấn đề lùm xùm quanh việc đề thi sai, trùng kiến thức cũng được phản ánh. Bộ GD&ĐT cũng đã nhận sai sót và nhanh chóng đưa ra phương án tặng điểm cho thí sinh. Ý kiến của ông về vấn đề này như thế nào?

PGS Trần Xuân Nhĩ: Một cơ quan bộ mất cả năm để nghiên cứu một bộ đề thi mà đề thi đó lại sai thì đó là một điều rất đáng tiếc. Thông tin từ dư luận cũng cho thấy trong đề thi có nhiều câu hỏi rất nực cười, người ta cho rằng bài thi còn dễ hơn cả một bài kiểm tra. Về sự việc xảy ra ở tổ ra đề thi môn Lý để sai sót một câu, chúng ta phải thừa nhận đó là sai lầm. Phải cố gắng khắc phục để không xảy ra trong các kỳ thi tiếp theo. Rất hoan nghênh tinh thần thừa nhận sai lầm của Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Tuy nhiên, sự thừa nhận sai lầm ấy chưa thực sự thẳng thắn khi Bộ Giáo dục đưa ra lý do cho sự sai sót của mình. “Dữ kiện của câu hỏi thi này đúng về mặt Toán học nhưng chưa đủ ý nghĩa Vật lý” - đó là một lý giải quá vô lý. Ngoài ra, có học sinh thắc mắc một số thí sinh không làm câu hỏi ấy nhưng vẫn được 0,2 điểm thì thiệt thòi cho những em thi Hóa học, Sinh học vẫn phải làm đầy đủ tất cả các câu trong đề thi mới được 10 điểm. Vậy mà, các bạn thi Vật lý có một câu không làm vẫn được 10 điểm là sự không công bằng. Thế nhưng, dự thi môn Vật lý có nhiều thí sinh tập trung làm câu đề sai ấy mất nhiều thời gian mà không có đáp án, vậy Bộ Giáo dục và Đào tạo cho các em 0,2 điểm đã hoàn toàn hợp lý?

-Ở phương diện đánh giá chất lượng học sinh, kỳ thi này đã tròn vai chưa, thưa ông? Theo ông, với kỳ thi THPT quốc gia như năm nay thì các trường công lập và ngoài công lập sẽ gặp khó khăn như thế nào khi lựa chọn đầu vào cho trường mình?

PGS Trần Xuân Nhĩ: Như ở trên tôi đã nói, nếu một kỳ thi được tổ chức với mục đích sàng lọc thí sinh mà được đánh giá là dễ hơn đề của một kỳ thi tốt nghiệp. Có thí sinh còn thốt lên rằng đề thi này “xúc phạm” tú tài thì làm sao có thể đánh giá được đúng năng lực của thí sinh. Việc ra đề thi dễ dẫn đến những khó khăn cho các trường khi phân loại học sinh. Như chúng ta đã biết, đồ thị phân loại học sinh chạy theo đường tuyến tính từ thấp lên cao. Nhưng ở đây chúng ta sẽ thấy đồ thị này có đế rất rộng (vì số câu hỏi dễ rất nhiều thí sinh làm được), rồi vút lên cao. Vì vậy việc phân loại học sinh rất khó, kéo theo việc lấy đầu vào ở các trường gặp nhiều bất lợi. Vì phổ điểm ở dưới đồ thị quá nhiều.

-Liệu có xảy ra tình trạng các trường vơ bèo vạt tép hay không, thưa ông?

PGS Trần Xuân Nhĩ: Vì không thể phân loại được thí sinh nên tránh sao được tình trạng vơ bèo vạt tép. Nói chung, có thể năm đầu bộ áp dụng hình thức thi hai trong một như thế này nên khó có thể tránh được sai sót. Hi vọng rằng, những năm tiếp theo bộ sẽ ngày một hoàn thiện hơn.

-Trước những sự cố xảy ra trong kỳ thi năm nay, ông có ý kiến gì để đóng góp cho Bộ Giáo dục ngày một hoàn thiện hơn?

PGS Trần Xuân Nhĩ: Theo tôi nghĩ, Bộ Giáo dục sớm đánh giá, nhìn nhận một phương pháp thi cho kỳ thi năm sau. Nếu kéo dài tình trạng này sang năm sau nữa thì vừa khó khăn với học sinh và rất mệt mỏi đối với phụ huynh và với cả bộ nữa.

Theo tôi, bộ nên giao cho sở ở địa phương họ tự tổ chức thi cuối năm học, như vậy thì chúng ta không có đến 1001 hội đồng mà chỉ có 63 hội đồng thi mà thôi. 63 hội đồng này họ sẽ chịu trách nhiệm, vì quá trình đào tạo kéo dài 12 năm nên họ sẽ chịu trách nhiệm đến khi kỳ thi kết thúc. Để đảm bảo kỳ thi diễn ra thuận lợi, khi chưa có ngân hàng đề thi cho các cơ sở lựa chọn thì Bộ Giáo dục ra 1 đề thi chung. Như vậy bộ sẽ thấy nhẹ nhàng hơn gấp bội phần, Nhưng việc chia các cụm thi hãy để cho địa phương họ tiến hành từ ngay cuối tháng 5. Sau đó cho học sinh đi lao động, tình nguyện, tăng cường kỹ năng sống cho trẻ trong một mùa hè.

Việc tuyển sinh ĐH nên giao quyền tự chủ cho cơ sở. Ở địa phương nào thấy có thể căn cứ vào kết quả học tập của phổ thông, họ có thể lựa chọn lấy kết quả đó hoặc tổ chức thi. Việc ấy do trường quyết định. Nơi nào họ cần tiến hành thi, họ sẽ kiểm tra lại kiến thức thí sinh của mình. (VD: Tuyển thí sinh vào trường mỹ thuật. Ngoài kiến thức họ cũng cần phải múa đẹp). Việc đó trường ĐH có quyền quyết định tuyển chọn, đó là chuyện của các trường.

Xin cảm ơn ông!

Theo Người đưa tin

Bài viết khác